In april 2010 reisde OPA af naar Milaan om de designcycle van ArtEZ, onder de vlag van [Made in Arnhem], te ondersteunen. Eenmaal terug in Arnhem werd verslag gedaan tijdens het ontwerpcafé van April. Dit jaar waren wij er niet bij, maar dat betekent niet dat er geen Arnhemmers waren! Sterker nog, tal van Arnhemmers deden Milaan aan, gewoon als bezoeker, als deelnemer, of in een collectief.

De designbeurs in Milaan voert bakken met inspiratie naar Arnhem. Nieuwe trends laten zich zien, maar vooral uit de daarboven zwevende tendens kan weer een jaar lang geput worden. Ook de nieuwe talenten presenteerden zich, waaronder productontwerper Sjoerd Vroonland, Arnhemse nieuwe 2010. Hij presenteerde zijn ‘Extension Chair’ voor Moooi en zal over zijn ervaring uitweiden tijdens dit ontwerpcafe. Daarnaast presenteerde meubelontwerpster Iris Bijvelds een meubelcollectie waarvan elk onderdeel gebaseerd is op een type stadsgebouw. Architectuur en meubelontwerp zorgen voor een interessante spanningsboog. Ze zal vertellen wat Milaan voor haar betekend heeft.

De tendens die de stad vulde tijdens deze dagen wordt vastgelegd door vele organisaties en bloggers. Zo schreef ook Mimi Berlin verwonderd en kritisch over Milaan. Zij kijkt, zoekt en blogt met geschoolde, creatieve en modeminnende ogen. Ze ontdekte ‘Traviganti’ dé ambachtelijke metaalwerkplaats van Milaan. Een plek die je gezien moet hebben, een atelier waar elke ontwerper van droomt zijn ontwerpen te laten realiseren of zelf aan de slag te gaan, kortom een ontwerpers walhalla. Tijdens dit ontwerpcafé zal zij ons meenemen in haar bezoek aan Milaan.

Alle sprekers geven hun persoonlijke verhaal en ruim geillustreerde impressie van Milaan, daarmee haalt OPA, net als vorig jaar, een stukje van de Salone del Mobile naar Arnhem. Wat blonk er uit in de Italiaanse hoofdstad en wat moet er snel vergeten worden?

Info
Datum: dinsdag 17 Mei 2011
Aanvang: 20.00u, zaal open 19.30u
Locatie: Showroom Arnhem, Kleine Oord naast het Stadsatelier op nummer 179
Entree: 5 euro. Studenten ArtEZ, studenten IPO (HAN) en Familie van OPA: gratis

Ontwerp affiche: Igor Teuwen. Wil je ook een keer een affiche voor OPA ontwerpen, stuur dan een mail naar Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken

Verslag

Is er in tijden van economische crisis nog ruimte voor ‘out of the box’- vormgeving? Sjoerd Vroonland, Mimi Berlin en Iris Bijvelds bezochten de meubelbeurs in Milaan en brachten het publiek tijdens het ontwerpcafé van 17 mei op de hoogte van de nieuwste trends en ontwikkelingen op meubel gebied.

Sjoerd Vroonland (Arnhemse Nieuwe 2010) en zijn ontwerppartner Arjan Vaandrager presenteerden in Milaan onder andere hun Kapstokstoel. Vroonland had de stoel ontworpen tijdens zijn academietijd in Arnhem. Hij baseert zijn ontwerpen op een aantal designklassiekers en streeft zo naar een eigen stamboom. Zo vond hij een houten Thonet-stoel op Marktplaats en bevestigde hier een kapstok aan. Het resultaat beviel hem, alhoewel het ontwerp in de praktijk nog niet werkte: als je een jas aan de kapstok hing, dan viel de stoel om. Nadat Vaandrager het product had doorontwikkeld, werd het eindresultaat uitgetest in café Dudok. Het bedrijf Moooi raakte geïnteresseerd in het duo en besloot de stoel in productie te nemen. Daarop bedachten Vroonland en Vaandrager nog enkele variaties op deze Extension Chair, zoals de Spiegelstoel, de Boomstoel en een stoel met een haakje voor een tas. Helaas merkten ze dat Moooi met name geïnteresseerd was in de meest veilige ontwerpen. Diezelfde mentaliteit zagen Vroonland en Vaandrager tijdens de meubelbeurs in Milaan: ontwerpers en bedrijven kozen ook daar voor zekerheid. Er was weinig plek voor ‘out of the box’- ontwerpen.

Diezelfde conclusie kon worden getrokken na de presentatie van blogger Mimi Berlin. Zij toonde het publiek snapshots van thema’s, vormen en materialen die vaak terugkwamen in de producten die op de beurs werden representeert. Zo waren er vazen van papier, stellages van mikadoachtige stokjes, wandobjecten in diervormen en tafels met drukke dessins. Verder viel het Mimi Berlin op dat er juist weinig met kleur werd gewerkt. Sjoerd Vroonland merkte na afloop op dat deze ‘trends’ eigenlijk elk jaar weer terugkomen. Bovendien bevestigde de afwezigheid van kleur volgens hem nogmaals zijn stelling dat bedrijven op dit moment veilige keuzes maken: kleurige meubels verkopen nu eenmaal minder goed.

Iris Bijvelds vertelde in haar presentatie dat ze zich in haar werk niet zo sterk bezig houdt met functionaliteit en de verkoop van haar meubels. Zij voelt zich eerder verbonden met de beeldende vormgeving. Voordat ze begon met haar opleiding meubelontwerp aan de academie in Den Haag, volgde ze een studie bouwkunde. Dit verklaart misschien haar fascinatie voor architectuur, die ook zichtbaar is in enkele van haar meubelontwerpen. Zo presenteerde ze tijdens de beurs in Milaan haar Furniture City, bestaande uit meubels die doen denken aan architectonische vormen. Ze werden gemaakt van karton. Uit het publiek kwam na afloop van de presentatie de vraag welk doel ze wilde bereiken met haar ontwerpen. Bijvelds antwoordde hierop dat ze haar werken vooral als studieobjecten ziet. Ze laten de kijker reflecteren op diens opvattingen over meubels en design en zijn daardoor waarschijnlijk vooral interessant voor mensen in de vormgevingswereld. Haar objecten zullen volgens haar eerder te zien zijn in musea en galerieën dan bij particulieren thuis.

De ontwerpen van Bijvelds kunnen wat mij betreft zeker als vernieuwend en ‘out of the box’ worden aangemerkt. Daarbij moet wel worden opgemerkt dat zij haar objecten niet positioneert als gebruiksobjecten. Daardoor kan ze zich in grote mate onttrekken aan de regels van de meubelmarkt. Daar staat tegenover dat ontwerpers die zich wel aan die regels dienen te houden, zoals Vroonland en Vaandrager, ook vernieuwende werken kunnen maken. Zo presenteerden Vroonland en Vaandrager een nieuw systeem, bestaande uit houten kralen die niet alleen kunnen worden gebruikt om driedimensionaal te ontwerpen, maar die ook onderdeel kunnen uitmaken van de constructie van de uiteindelijke lampen en stoelen. Het is interessant dat iemand uit het publiek na afloop de veelzeggende vraag stelde of een stoel bestaande uit die kralen eigenlijk wel lekker zal zitten. Hieruit blijkt dat uiteindelijk van ontwerpers wordt verwacht dat ze zich conformeren aan de wetten van de markt. Sjoerd Vroonland antwoordde hierop dat er in het ontwerpproces eerst aandacht werd besteed aan het beeld en er pas in een later stadium zal worden stilgestaan bij de praktische kanten van het product.

Misschien kan na deze avond dan ook worden geconcludeerd dat vernieuwingen in de meubelwereld op dit moment met name mogelijk zijn als er in het ontwerpstadium nog geen rekening wordt gehouden met de functionaliteit van het eindproduct. Zelfs als de producent uiteindelijk alleen de meest veilige ontwerpen kiest, zullen er op die manier waarschijnlijk toch meer revolutionaire producten op de markt worden gebracht.

Tekst: Paula van Strien
Foto's: Eva Broekema