Wie denkt dat behang slechts een velletje papier is waarmee naar ieders zin de huiskamer kan worden opgeleukt heeft het mis. Behang heeft de tijd met moeite overleefd, maar is weer helemaal terug. Vandaag de dag wordt behang ook ingezet om de identiteit van een openbare- of bedrijfsruimte te versterken. Ondernemers opgelet! Een goed behangontwerp voor uw bedrijfsruimte verhoogt uw rendement!

Behang heeft een rijke geschiedenis waaraan toonaangevende ontwerpers en kunstenaars zoals William Morris en Studio Job een belangrijke bijdrage hebben geleverd. Lotte Menkman, conservator van tentoonstelling Behang, van Plint tot Plafond, vertelt over het ontwerp, de productie en het gebruik van behang in het verleden en nu. De tentoonstelling is tot en met 18 mei te zien in het CODA Museum in Apeldoorn: www.coda-apeldoorn.nl.

Jolanda Muilenburg werkt onder de naam Z2 . In haar werk staat het gebruik van de ruimte door de bezoeker centraal. Behang speelt daarbij een belangrijke rol. Ze ziet haar ontwerpen met behang als een geïntergreerd onderdeel van de architectuur. Behang bepaalt de sfeer en beleving van de ruimte. Voor de ondernemer betekent dit dat de bedrijfsmissie ook in de identiteit van het kantoor vertaald kan worden. Hoe Muilenbrug dit doet presenteert zij aan de hand van enkele bijzondere projecten. (www.zet2.nl).

Diederik van der Worp zal namens Vescom een presentatie geven over de visie van het bedrijf rondom behang nu en in de toekomst. Vescom richt zich op de ontwikkeling, productie en distributie van kwalitatief hoogwaardige en doordacht ontworpen wand- en meubelbekleding. Interessant is het Vescom XL programma, dat ontwerpers de mogelijkheid biedt om een eigen digitale creatie om te zetten in wandbekleding. Tijdens de borrel zal aan het publiek de gelegenheid worden gegeven om collecties in te zien. (www.vescom.nl).

Datum: Dinsdag 22 januari 2008
Aanvang: 20.00 uur, zaal open 19.30 uur
Locatie: Dudok, Van Ranzowzaal, Koningstraat 40, Arnhem
Entree: 5 euro, gratis voor studenten en leden van Club OPA

[OPA programmeert de ontwerpcafé’s van het ontwerpseizoen 2007-2008 in het kader van het jaarthema Erfgoed. Het behoud van erfgoed in de breedste zin van het woord; Nederlands erfgoed, cultureel erfgoed, erfgoed van ambachten, erfgoed van materiaalgebruik.]

Dit ontwerpcafé kwam tot stand i.s.m. het CODA Museum (www.coda-apeldoorn.nl). Het affiche van dit ontwerpcafé is ontworpen door Gulden Bodem (www.guldenbodem.nl). Wil je ook een keer een affiche voor een ontwerpcafé ontwerpen, stuur dan een mail naar Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken .

“Niet zomaar decoratie”: De muren laten zich gelden tijdens verrassend OPA Ontwerpcafé

Lange tijd was het vrij eenvoudig: wat er verder ook aan spectaculairs in huis stond, lag of hing, de muren waren gewoon wit. Daar komt de laatste jaren verandering in: het behang is terug van weggeweest. En dan niet met zo’n bescheiden structuurtje, maar voluit aanwezig.

Tijdsbeeld op de muur
Onze overgrootouders hadden niet zo’n moeite met “drukke wanden”. Lotte Menkman, conservator van het CODA-museum in Apeldoorn, liet ons meegenieten van wat er zo’n honderd jaar geleden op de muur geplakt werd. In dit museum is tot en met 18 mei een tentoonstelling over behang. In Nederland was de productie van oudsher karig, maar in het begin van de vorige eeuw was er een opleving. Daarin speelden ontwerpers van naam een belangrijke rol, met als voorloper H.P. Berlage. Zij ontwierpen prachtige, gedurfde dessins voor op de wand, waarin je alle kunststromingen en nieuwigheden van die tijd (microscoopbeelden!) terugziet. Voor de toeschouwer van nu een openbaring om te zien wat er toen allemaal kon... Vaak zijn er maar kleine staaltjes overgebleven. Een aantal dessins is dan ook speciaal voor deze tentoonstelling gereconstrueerd en opnieuw gedrukt. Daarnaast zijn er ook voorbeelden van hedendaags behangontwerp te zien. Van zeer experimenteel (door ratten in de rol geknaagde dessins..) tot technisch geavanceerd. Ed Annink en Kin wah Tsang ontwierpen speciaal voor de gelegenheid een nieuw behang, geïnspireerd door motieven van William Morris.

Wandbekleding als ruimtelijk element
Een voorbeeld van iemand die al jaren op een heel eigen manier wanden “decoreert”, is Jolanda Muilenburg. Ooit begon ze samen met Wilfried Nijhof het bureau Zwändel. Ze wilden hun kwaliteiten als beeldend kunstenaar niet meer in “stapels onverkochte schilderijen” stoppen. Daarom begonnen ze in opdracht ruimtes, en vooral wanden, vorm te geven. Voor Muilenburg, sinds enkele jaren solo aan de slag onder de naam Z2, is een wand een element dat ruimte schept en begrenst. Met haar werk wil ze er een beeldende kwaliteit aan te geven, die de identiteit van de opdrachtgever weerspiegelt. Ze liet zien hoe ze haar motieven op uiteenlopende materialen aanbrengt. Van papier en textiel tot beton of marmoleum. Tegenwoordig steeds meer met digitale prints. Grote bloemen, pixels of fragmenten van een paardenhuid vlijen zich over muren en om deuren, en smeden de ruimte tot één geheel. Ze beperkt zich daarbij niet tot de wanden, maar geeft vaak de hele ruimte vorm. In het Ziekenhuis Velp heeft ze bijvoorbeeld onlangs een complete verdieping ingericht.

Digitaal
Derde spreker van de avond was Diederik van der Worp van Vescom. Dit oude familiebedrijf is nog de enige fabrikant die zelf, in Nederland, behang produceert. Het leeuwendeel van de productie bestaat uit hoogwaardig vinylbehang. Een eigen ontwerpafdeling levert hiervoor eigentijdse dessins. Ook Vescom werkt met digitale prints, die op vrijwel onbeperkte formaten gemaakt kunnen worden. Je kunt er zelf het beeld voor aanleveren, met een schetsje van de maten. Maar het is wel raadzaam om het door een professional te laten plakken...

Het aloude behangetje blijkt een uitdagend medium te zijn. Voor ontwerpers zo goed als voor de bewoner-met-lef. Wit sausen kan altijd nog...

Marlies Hummelen